İnsan papilloma virusu (HPV) cinsi yolla ötürülən ən geniş yayılmış infeksiyalardandır. Çox vaxt orqanizm virusu özü təmizləyir, lakin yüksək riskli HPV tiplərinin uzun müddət qalması uşaqlıq boynunda xərçəngönü dəyişikliklərə və xərçəngə səbəb ola bilər. Bu dəyişikliklər illər ərzində yaranır — buna görə müntəzəm müayinə onları erkən mərhələdə tapmağa imkan verir.
Hansı müayinələr var?
- PAP-test (servikal sitologiya)uşaqlıq boynundan götürülən hüceyrələrin mikroskopik müayinəsi.
- HPV testiyüksək riskli HPV tiplərinin aşkarlanması.
- Kolposkopiyauşaqlıq boynunun xüsusi optik cihazla böyüdülərək müayinəsi; şübhəli sahədən biopsiya götürmək olur.
Müayinələrin hansı intervalla aparılacağını ginekoloq yaşınıza və əvvəlki nəticələrinizə görə müəyyən edir.
HPV peyvəndi kimlərə vurulur?
Doqquzvalentli HPV peyvəndi 9 HPV tipinə (6, 11, 16, 18, 31, 33, 45, 52, 58) qarşı qoruma yaradır. Ən yaxşı nəticə üçün cinsi həyata başlamazdan əvvəl, adətən 9–14 yaşda vurulması tövsiyə olunur. 15 yaşadək başlanarsa 2 doza, 15 yaşdan sonra başlanarsa 3 doza vurulur. Peyvənd qızlara və oğlanlara vurula bilər. Peyvənd olunmuş qadınlar da müntəzəm müayinədən keçməlidir.
Nə vaxt ginekoloqa gecikmədən müraciət etməli?
Cinsi əlaqədən sonra və ya aybaşılar arasında qanaxma, menopauzadan sonra qanaxma, qeyri-adi axıntı — bu əlamətlər müayinə tələb edir.