Varikoz ayaqların səthi venalarının genişlənməsi və qıvrılmasıdır. Səbəbi venalardakı qapaqcıqların çatışmazlığıdır: qan yuxarıya tam qalxmır, ayaqda toplanır. Erkən mərhələdə yalnız axşamlar ağırlıq və şişkinlik ola bilər, sonradan damarlar görünən olur.
Əlamətlər
- axşamlar artan ağırlıq, yorğunluq, gərginlik hissi
- topuq və baldır nahiyəsində şişkinlik
- gecə baldırda qıc olmalar
- dəridə görünən, qabarıq, qıvrım damarlar və ya xırda damar “torları”
- uzun müddət davam etdikdə dərinin tündləşməsi, qaşınma, çətin sağalan yaralar.
Risk amilləri
İrsiyyət, hamiləlik, uzun müddət ayaq üstə və ya oturaq iş, artıq çəki və yaş.
Müayinə necə aparılır?
Əsas müayinə venoz Doppler USM-dir: həkim venalarda qan axınının istiqamətini və qapaqcıqların işini görür. Müalicə yalnız bu qiymətləndirmədən sonra seçilir.
Müalicə üsulları
Vəziyyətə görə kompressiya corabları, həyat tərzi tövsiyələri, skleroterapiya, endovenoz lazer ablasiyası (EVLA) və ya cərrahi üsullar tətbiq oluna bilər. Hansı üsulun uyğun olduğunu damar cərrahı müəyyən edir.
Nə vaxt təcili müraciət lazımdır?
Bir ayağın qəfil şişməsi, ağrısı və qızarması dərin ven trombozunun əlaməti ola bilər. Buna ani təngnəfəslik və ya sinə ağrısı qoşularsa, dərhal 103 nömrəsinə zəng edin.